पिंपरी-चिंचवड:
मे महिन्याच्या रणरणत्या उन्हामुळे धरणांतील पाण्याचे मोठ्या प्रमाणात बाष्पीभवन होत असून, पाणीसाठा झपाट्याने खाली जात आहे. शहराची जीवनवाहिनी असलेल्या पवना धरणात सध्या केवळ ३३.७८ टक्के उपयुक्त साठा शिल्लक असून, वाढत्या उष्णतेमुळे पिंपरी-चिंचवडकरांवर पाणीटंचाईचे संकट घोंगावत आहे. हवामान विभागाने यंदा कमी पावसाचे संकेत दिल्याने आणि मे महिन्याचा निम्मा कालावधी अद्याप बाकी असल्याने प्रशासकीय चिंतेत भर पडली आहे.
३१ ऑगस्टपर्यंतचे नियोजन करण्याचे आव्हान
पिंपरी-चिंचवड शहराला दर महिन्याला पवना धरणातून साधारणतः ११ ते १२ टक्के पाणी लागते. मात्र, सध्या कडक उन्हामुळे होणारा पाण्याचा नैसर्गिक ऱ्हास (बाष्पीभवन) आणि वाढलेली मागणी यामुळे हे गणित कोलमडण्याची चिन्हे आहेत. ही परिस्थिती पाहता, उपलब्ध पाणीसाठा ३१ ऑगस्टपर्यंत पुरवण्याचे मोठे आव्हान पाटबंधारे विभागासमोर आहे. पावसाळा लांबणीवर पडल्यास निर्माण होणारी संभाव्य टंचाई टाळण्यासाठी आतापासूनच पाणी वापराचे सूक्ष्म नियोजन करण्यास सुरुवात झाली आहे.
मावळमधील धरणांची सद्यस्थिती
१४ मे २०२६ रोजी सकाळी ८ वाजेपर्यंतच्या अहवालानुसार, पवना धरणात सध्या ८१.३९ दशलक्ष घनमीटर (२.८७ टी.एम.सी.) उपयुक्त साठा शिल्लक आहे. मावळमधील इतर धरणांचा विचार करता, आंद्रा धरणात ३९.४४ टक्के (३२.६४ दशलक्ष घनमीटर) साठा आहे, तर कासारसाई धरणात ३१.६९ टक्के (५.०९ दशलक्ष घनमीटर) पाणी शिल्लक आहे. वडिवळे धरणात ५४.२६ टक्के (१६.४९ दशलक्ष घनमीटर) साठा असून या सर्व धरणांच्या पाणलोट क्षेत्रात गेल्या वर्षी समाधानकारक पाऊस झाला होता, मात्र यंदा परिस्थिती वेगळी असण्याची शक्यता आहे.
नागरिकांना पाणी जपून वापरण्याचे आवाहन
पवना धरणाच्या पाणलोट क्षेत्रात १ जूनपासून आतापर्यंत २७१७ मि.मी. पावसाची नोंद झाली असली, तरी येणारा पावसाळा कमी पावसाचा राहण्याचे भाकीत वर्तवण्यात आले आहे. बाष्पीभवनाचा वाढता वेग आणि आगामी काळातील अनिश्चितता पाहता, पाणी कपात टाळण्यासाठी नागरिकांनी पाण्याचा प्रत्येक थेंब जपून वापरणे आवश्यक बनले आहे. अन्यथा, कडक उन्हाच्या झळांसोबतच शहराला तीव्र पाणीटंचाईच्या झळा सोसाव्या लागण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.
