AI चा आयटी क्षेत्रावर परिणाम? आयआयटी प्रवेशात मोठा उलटफेर; गुणवंत विद्यार्थ्यांचा सिव्हिल इंजिनीअरिंगकडे वाढता कल
मुंबई : देशातील अभियांत्रिकी शिक्षणाच्या प्रवेश प्रक्रियेत यंदा एक महत्त्वाचा बदल पाहायला मिळत आहे. एकेकाळी आयआयटींमध्ये संगणक अभियांत्रिकी, माहिती तंत्रज्ञान आणि इलेक्ट्रॉनिक्स शाखांसाठी सर्वाधिक स्पर्धा असताना, आता सिव्हिल इंजिनीअरिंग शाखेकडे गुणवंत विद्यार्थ्यांचा कल वाढल्याचे चित्र समोर आले आहे. कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) आणि ऑटोमेशनमुळे आयटी क्षेत्रातील रोजगाराच्या बदलत्या स्वरूपाचा परिणाम प्रवेश प्रक्रियेवर झाल्याची चर्चा सुरू आहे.
आयआयटी मुंबई, आयआयटी दिल्लीसह देशातील अनेक नामांकित आयआयटी संस्थांमध्ये यंदा सिव्हिल इंजिनीअरिंग शाखेचे कट-ऑफ लक्षणीयरीत्या सुधारले आहेत. विशेष म्हणजे, इलेक्ट्रिकल आणि मेकॅनिकल इंजिनीअरिंगसारख्या लोकप्रिय शाखांमध्ये प्रवेश मिळू शकणारे अनेक गुणवंत विद्यार्थी सिव्हिल इंजिनीअरिंगची निवड करत असल्याचे दिसून आले आहे.
शिक्षण क्षेत्रातील तज्ज्ञांच्या मते, गेल्या काही वर्षांत एआय तंत्रज्ञानाच्या वाढत्या वापरामुळे आयटी क्षेत्रात मोठे बदल होत आहेत. अनेक नियमित स्वरूपाची तांत्रिक कामे स्वयंचलित होत असल्याने विद्यार्थ्यांमध्ये भविष्यातील रोजगाराबाबत काही प्रमाणात संभ्रम निर्माण झाला आहे. त्यामुळे स्थिर आणि दीर्घकालीन करिअरच्या दृष्टीने विद्यार्थी पर्यायी शाखांकडे वळत असल्याचे मानले जात आहे.
दरम्यान, देशभरात सुरू असलेल्या महामार्ग, मेट्रो रेल्वे, विमानतळ, स्मार्ट सिटी, औद्योगिक कॉरिडॉर आणि विविध पायाभूत सुविधा प्रकल्पांमुळे सिव्हिल इंजिनीअरिंग क्षेत्रातील संधी वाढल्या आहेत. केंद्र आणि राज्य सरकारांच्या मोठ्या विकास प्रकल्पांमुळे या क्षेत्रात कुशल अभियंत्यांची मागणी वाढत असल्याने विद्यार्थ्यांचा विश्वासही वाढला आहे.
प्रवेश प्रक्रियेतील आकडेवारीनुसार, यंदा सिव्हिल इंजिनीअरिंग शाखेच्या पसंतीक्रमात सुधारणा झाली असून, अनेक विद्यार्थ्यांनी संगणक आणि आयटीशी संबंधित काही शाखांपेक्षा सिव्हिल इंजिनीअरिंगला प्राधान्य दिले आहे. शिक्षणतज्ज्ञांच्या मते, हा बदल केवळ एआयच्या प्रभावामुळे नसून विद्यार्थी आता करिअरच्या दीर्घकालीन स्थैर्याचा विचार करून निर्णय घेत आहेत.
तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, आयटी क्षेत्रातील संधी अद्यापही मोठ्या प्रमाणावर उपलब्ध आहेत. मात्र एआयमुळे कामाचे स्वरूप बदलत असल्याने विद्यार्थी विविध क्षेत्रांतील रोजगार संधींचा तुलनात्मक अभ्यास करत आहेत. दुसरीकडे, पायाभूत सुविधा विकासावर भर दिला जात असल्याने सिव्हिल इंजिनीअरिंग क्षेत्र पुन्हा एकदा आकर्षणाचे केंद्र बनले आहे.
यंदाच्या आयआयटी प्रवेश प्रक्रियेत दिसून आलेला हा बदल अभियांत्रिकी शिक्षणातील नव्या ट्रेंडचे संकेत मानले जात असून, भविष्यात विद्यार्थ्यांच्या पसंतीक्रमात आणखी बदल होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
